Afrolomtrek berekenen: welke maten passen ook?

Rekenhulp: omtrek en passende maten

Kies je huidige bandenmaat. Je ziet direct de omtrek, de afrolomtrek en het aantal omwentelingen per kilometer. Daaronder staan de gangbare maten die binnen de marge vallen, op een velg van één inch kleiner tot drie inch groter, met wat wij daarvan op voorraad hebben.

Afrolomtrek geschat als 97% van de omtrek. Fabrikanten geven per band een exacte waarde; die kan 1 à 2% afwijken. Een andere maat mag alleen als die voor jouw auto is toegestaan.

Omtrek of afrolomtrek: wat is het verschil?

De omtrek is de lengte rond de band als hij los in de lucht hangt. Die reken je zo uit:

diameter = velg × 25,4 + 2 × (breedte × hoogte / 100)
omtrek = diameter × π

Voor 205/55 R16 is dat 406 + 2 × 113 = 632 mm diameter, en een omtrek van 1,99 meter.

Onder je auto is de band iets ingedrukt: onderaan ontstaat een plat stuk, het contactvlak. De afstand van de as tot de weg (de dynamische straal) is daardoor kleiner dan de halve diameter. De afrolomtrek, de afstand die je per omwenteling echt aflegt, is daarom ongeveer 3% kleiner: voor 205/55 R16 zo'n 1,93 meter.

De afrolomtrek hangt ook af van de bandenspanning, de belasting en de slijtage. Een versleten band heeft een paar millimeter minder profiel en rolt dus iets minder ver. Daarom verschilt de exacte waarde per merk en model.

Hoeveel afwijking mag een andere maat hebben?

Kies je een andere maat, dan verandert de afgelegde afstand per omwenteling. Je auto merkt dat op drie plekken:

• De snelheidsmeter. Met een grotere band ga je harder dan de teller aangeeft. Een snelheidsmeter mag volgens de Europese regels nooit te weinig aangeven; met een te grote band kan dat wel gebeuren.
• ABS, ESP en de kilometerteller. Die rekenen met de omwentelingen van je wielen.
• De ruimte in de wielkast. Een grotere of bredere band kan tegen de wielkast of de veerpoot aankomen, vooral bij insturen of inveren.

Als vuistregel houden bandenspecialisten een marge aan van ongeveer 2% in de diameter. Een iets kleinere band is daarbij veiliger dan een grotere, omdat je teller dan eerder te veel aangeeft dan te weinig.

Grotere velgen: plus-maten

Wil je grotere velgen, dan kies je een band met een lagere zijwand, zodat de totale diameter gelijk blijft. Dat heet plus-sizing: bij elke inch velg erbij wordt de band meestal 10 mm breder en de hoogte 5 à 10 punten lager.

Let bij een andere maat ook op:

• Het draagvermogen: de loadindex moet minimaal gelijk blijven. Bij lage banden heb je daarvoor vaak een XL-band nodig.
• De velgbreedte: een bredere band heeft een bredere velg nodig. Elke bandenmaat past op een beperkt aantal velgbreedtes.
• De papieren: een maat die niet voor jouw auto is goedgekeurd, kan problemen geven bij de APK of je verzekering. Kijk in het instructieboekje of het COC-document welke maten zijn toegestaan.

Vierwielaandrijving: extra opletten

Bij een auto met vierwielaandrijving moeten alle vier de banden vrijwel dezelfde afrolomtrek hebben. Verschillen de voor- en achterbanden te veel, bijvoorbeeld omdat je er maar twee vervangt, dan moet de aandrijving dat verschil steeds opvangen. Dat kan leiden tot extra slijtage of zelfs schade aan het tussendifferentieel of de koppeling. Veel fabrikanten schrijven daarom voor om alle vier de banden tegelijk te vervangen, of geven een maximaal verschil in profieldiepte op.

Twee nieuwe banden op een 4x4? Check in het instructieboekje wat de fabrikant toestaat. Twijfel je, vraag het ons in de chat: we denken gratis met je mee.

Veelgestelde vragen